İşte İstanbul Edirnekapı Şehitliği’nde yatan Bigalı şehitler

Biga Pegai ve Biga Şehitliği kitabının yazarı emekli öğretmen Engin Gürsu, Balkan, I. Dünya Savaşı ve Çanakkale Savaşlarında yaralanarak tedavi olmak için İstanbul çeşitli hastanelerine getirilen ve burada şehit olan askerlerin, edebi istirahatta oldukları Edirne Kapalı Şehitliği’ndeki 41 Bigalıyı, yenileme hazırlığı içinde olduğu kitabı için tekrar araştırarak kaleme aldı.

Edirnekapı Şehitliği’nin Çanakkale için önemi…

İlk olarak Edirnekapı Şehitliği ve Çanakkale savaşı sonucu şehit düşerek burada yatmakta olan şehitlerimiz hakkında bilgi veren Engin Gürsu şunları söyledi: “ Edirnekapı Şehitliği, Balkan Savaşı ile I. Dünya Savaşı ve özellikle Çanakkale Savaşlarında yaralanarak tedavi olmak için İstanbul çeşitli hastanelerine getirilen ve burada şehit olan askerlerimizin çoğunlukta bulunduğu bir mezarlıktır. Edirnekapı ve Sakızağacı adıyla iki bölümden oluşan şehitlikte; Osmanlı-Rus Harbi, Balkan Harbi şehitleri, Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri şehitleri, Polis Teşkilatı'nın şehitleri, T.H.Y. sivil şehitleri, İtfaiye Teşkilatı'nın şehitleri, Eski Tulumbacılar ve Harp Malul ve Gazileri'ne ait ayrı parseller halinde şehitlikler oluşturulmuştur. Harita Genel Müdürlüğü'nün, Ankara'da 1971 yılında bastırdığı Şehitliklerimiz adlı kitapta İstanbul'a getirilen Balkan Harbi ve Çanakkale Savaşı gazilerinden hastanelerde şehit olup Edirnekapı Şehitliğine defnedilenlerin sayısının 13 bin civarında olduğunu bildirmektedir. Bazı kaynaklarda da bu sayı 22 bindir. Ayrıca İstanbul'un İngilizler tarafından işgali sırasındaki olaylarda şehit edilen askerin de kabirleri buradadır.”

“İstanbul’un göbeğindeki Çanakkale Şehitliği bilinmiyor”

Sözlerine “İstanbul’un göbeğindeki Çanakkale Şehitliği bilinmiyor” diyerek başlayan Gürsu, “ Çanakkale Savaş Alanlarına ve Şehitliklere İstanbul’dan çeşitli belediyelerin katkılarıyla otobüs dolusu binlerce insan her yıl şehit ecdatlarını ziyaret için gidiyor. Yüz binlerce insan her yıl bu ziyareti yerine getiriyor. Ama İstanbul’un göbeğindeki Çanakkale Şehitliği bilinmiyor. Belediyelerimizin ücretsiz hizmet verdiği bu Çanakkale Savaş Alanlarına götürecekleri kişilere Edirnekapı Şehitliği’ni gezme önkoşulu getirmelidir. Diyebiliriz ki İstanbul’da oturuyorsanız Çanakkale Şehitlerini ziyaret etmeniz mümkün. Nasıl mı?” Çanakkale Savaşları sırasında binlerce yaralı, gemilerle veya karayolundan ya da çeşitli ulaşım araçlarıyla İstanbul’a taşınmıştır. Çanakkale Savaşları’nda İstanbul, büyük bir hastane gibi hizmet vermiştir. Kadıköy yakasındaki Selimiye Askeri Kışlası bile hastane olarak kullanılmıştır. Yarası ağır olup da iyileşemeyenler burada şehit olmuş ve büyük çoğunluğu da Edirnekapı’daki şehitliğe gömülmüştür. Edirnekapı’daki şehitlikte binlerce Çanakkale Şehidi yatmaktadır. Edirnekapı Şehitliği aslında “Küçük Bir Çanakkale”dir. Ecdadını ziyaret etmek isteyenler Edirnekapı Şehitliği’ne gidebilirler. Belki de dedelerini ismini de burada bulabileceklerdir. Şehitliğin olduğu yere de Çanakkale Savaşları’nın zaferi anısına bir anıt dikilmiştir” diye anlatıyor.

Mehmet Akif Ersoy’un dizelerinden alıntı yapan Biga Şehitliği kitabının yazarı Engin Gürsu, “Çanakkale Şehitleri için, Sana Dar Gelmeyecek Makberi Kimler Kazsın? ’’Gömelim Gel Seni Tarihe’’ Desem, Sığmazsın” diyen İstiklal Marşı’mızın da yazarı büyük şair, Mehmet Akif Ersoy da, Edirnekapı Şehitliği’nde Çanakkale Şehitleri ile koyun koyuna yatmaktadır” diyerek konunun önemine dikkat çekti.

 İşte Engin Gürsu’nun tek tek bularak Bigalılar için kaleme aldığı “İSTANBUL EDİRNEKAPI ŞEHİTLİĞİ’DE YATAN BİGALI BALKAN SAVAŞI VE 1.DÜNYA SAVAŞI ŞEHİTLERİMİZ”:

 SIRA NO:     BABA  ADI         ADI                            ANIT TAŞ NO:

1-                 HÜSEYİN            MOLLA İBRAHİM             5

2-                 HALİL                 SALİH                              12

3-                 ÖMER                 ARİF                               12

4-                 MUSTAFA          MUSTAFA                          18

5-                 ŞERİF                 AHMET                           34

6-                 MUSTAFA          MEHMET                          60

7-                 FERHAT             İSLAM                             85

8-                 HASAN               MUSTAFA                       92

9-                 HASAN               MUSTAFA                      121           

10-               YUSUF               HASAN                          125

11-               YUSUF               ÖMER                            126          

12-               OSMAN              MEHMET                       131

13-               MUSTAFA          REŞİT                            136

14-               H.HOCA             AHMET                          137

15-                MUSTAFA          MEHMET                       143

16-               HASAN               HÜSEYİN                      143

17-              İBRAHİM            HASAN                          145

18-               SALİH                 SALİH                          159

19-               AHMET               EMİN                            159

20-               SÜLEYMAN        HASAN                           159

21-               İBİŞ                     HARUN                       159

22-               MAHMUT            HÜSEYİN                      159

23-               MEHMET            MEHMET                      159

24-                HACI ALİ            SAİM                          159

25-                CANBAZOĞLU  CUMA                             159

26-                MEHMET            NECİP                          160

27-                SALİH                 MUSTAFA                    160

28-                MUSTAFA          BESİM                          160

29-                HALİL                 İLYAS                          160

30-                MEHMET            İBRAHİM                      160

31-                MUSTAFA          BEKİR                           160

32-                TAHİR                 MEHMET                     160

33-                FERHAT             İBRAHİM                      160

34-                HÜSEYİN            MEHMET                     160

35-                HÜSEYİN            AHMET                        161

36-                MUHARREM      HÜSEYİN                        161

37-                İBRAHİM            İSMAİL                         161 

38-                AHMET               H.İBRAHİM                   161

39-                HÜSEYİN           CEMAL                          161

40-                MEHMET           ALİ                                161

41-                MEHMET           LATİF                            161

“Bakımı Şehitliğe Yakışmıyor”

Edirnekapı Şehitliğinde yatmakta olan Bigalı sayısının önemine değinen Gürsu, mezarların bakımsızlığından şikayetçi. Gürsu, “ 1936 Yılında Devlet-Millet işbirliği ile oluşturulan heyet kontrolünde çeşitli kurum kuruluş ve kişilerce 20 şer kişilik gruplar adına anıt taş ve ay-yıldızlı isimsiz mezar taşları yaptırılmıştır. Bu şehitlikte 41 tane de Bigalı şehidimiz yatmaktadır. Ancak şehitliğe gereken ilgi gösterilmeyip, bakımı şehitliğe yakışmamaktadır” diyor.

“İstanbul’a gelen kaç Bigalı Edirnekapı Şehitliği’ni ziyaret etmiştir?”

Gürsu konuşmasının devamında eleştirisini de sertleştirerek tarihini bilmeyen bir milletin yok olmaya mahkum olduğunun altını çiziyor. Gürsu, “Bugüne kadar Bigalılar Derneği başta olmak üzere bilinçli olarak kaç Bigalı vefa borcunu ödemek için Edirnekapı Şehitliği’ne özel olarak gitmiştir? Üniversite Eğitimi için ki buna tarih bölümünü de ekleyelim, İstanbul’a gelen kaç genç Edirnekapı Şehitliği’ni ziyaret etmiştir? Düşündünüz mü? Bigalıların yoğun yaşadığı Gaziosmanpaşa ve Fatih semtlerinin hemen bitişiğindeki şehitliğin önünden kaç Bigalı geçer günde acaba? Sayı ve yüzde oranı vermek bile insanın kanını donduruyor. Tarihinden üstelik yakın tarihinden bu kadar kopuk bir toplum olduk. Bunun bedeli bize çok ağır olur. Tarihini bilmeyen bir millet yok olmaya mahkumdur.” diye sitem ediyor.

“Şehit ve Gazilerimizi reklamla mı tanıtalım?”

Araştırma yapmak zaman, fazla olmasa da para ve özveri ister. Zaman bir yana hiçbir yerden bir kuruş yardım almayan Emekli Öğretmen Engin Gürsu Biga’mıza çok özel bilgiler kazandırmasına rağmen, gereken değer verilmemekte ve hatta bastırdığı kitaplar sonucunda sürekli maddi sıkıntılar yaşıyor. BİGA ŞEHİTLİĞİ kitabının basıldığı ve dağıtıldığı günden itibaren neler yaşandı? Sorumuza şu cevabı veriyor: “ Biga Şehitliği kitabı okullarda (4-5 okul hariç) ilgi görmedi”

Hocam neden reklam almıyorsunuz? sorumuza ise “Şehit ve Gazilerimizi reklamla mı tanıtalım? Öğretmen tarihini bilmiyorsa ve tarihine bile sahip çıkmıyorsa geleceğimiz ne olur? Düşünmek bile istemiyorum. Bu vatan üstünde ruhunu kaybetmiş o kadar insan var ki; belki de yerin üstündeki bu cesetler altındakilerden çok daha fazla olabilir.’’ Yanıtı hepimize ders verircesineydi.  

HABER FOTOĞRAFLARI İÇİN TIKLAYINIZ